Kemoterapiye Bağlı Tırnak Değişiklikleri: Nedenleri ve Koruyucu Bakım

Kısa cevap: Kemoterapi, özellikle taksan grubundaki ilaçlar (dosetaksel, paklitaksel), tırnakların rengini ve yapısını değiştirebilir, tırnağın yataktan ayrılmasına (onikoliz) yol açabilir. Çoğu değişiklik tedavi bittikten sonra düzelir. Tırnaklarda ağrı, akıntı ya da kötü koku varsa sağlık ekibine haber verilmelidir.

Tırnak Yatağı ve Tırnak Plağı Değişiklikleri

Tırnak, hızlı bölünen hücrelerden oluşur; bu nedenle kemoterapiden etkilenir. Görülebilecek değişiklikler:

• Tırnakta koyulaşma, kararma ya da çizgilenme
• Tırnağın incelmesi, kırılganlaşması ve kolay kırılması
• Tırnağın yataktan ayrılması (onikoliz) ve ağrı
• Tırnak çevresinde kızarıklık ve hassasiyet

Taksanlarla İlişki

Dosetaksel alan hastalarda tırnak ve el cildi toksisitesi yaygındır; bir çalışmada hastaların yaklaşık %30'unda tırnak ayrılması ve cilt toksisitesi görüldüğü bildirilmiştir (Scotté ve ark., 2005). Taksanlara bağlı nöropati ile birlikte görülebilir (ilaç grupları rehberi, nöropatiye neden olan ilaçlar, paklitaksel ve dosetaksel nöropatisi ve tırnak değişiklikleri).

Cilt ve Tırnak Bakımı

• Tırnakları kısa ve temiz tutun; tırnak etlerini kesmeyin ya da koparmayın.
• Manikür, pedikür, takma tırnak ve jel oje gibi işlemlerden kaçının.
• Elleri ve ayakları nemlendirin; ev işlerinde eldiven kullanın.
• Rahat, burnu geniş ayakkabılar giyin.
• Güneşe çıkarken ellerinizi koruyun.

Cilt bakımının genel ilkeleri için el-ayak sendromunda günlük bakım yazısına bakın.

Enfeksiyon Açısından Değerlendirme

Tırnak çevresinde kızarıklık, şişlik, sıcaklık, irin, kötü koku ya da ateş varsa hemen sağlık ekibine başvurun. Kemoterapi alan hastalarda enfeksiyonlar daha kolay ağırlaşabilir.

Soğutma Çalışmalarında Tırnak Sonuçları

Fransa'da dosetaksel alan hastalarda yapılan çok merkezli bir çalışmada, dondurulmuş eldiven giyilen elde tırnak ayrılması daha az görüldü: onikoliz derece 0 oranı korunan elde %89, korunmayan elde %49 bulundu. Hastaların %11'i soğuk intoleransı nedeniyle rahatsızlık yaşadı (Scotté ve ark., 2005). Dondurulmuş eldivenler ile kontrollü sistemler farklıdır (yöntem karşılaştırması); bu çalışmanın sonuçları kontrollü sistemlere aktarılamaz. El-ayak soğutmanın genel kanıtı için bilimsel araştırmalar ve Hilotherapy® El-Ayak sayfasına bakabilirsiniz. Tırnak değişiklikleri hakkında genel bilgiler için el-ayak sendromu rehberi da yararlıdır.

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve tıbbi tavsiye yerine geçmez. Tedaviniz hakkında karar vermeden önce mutlaka onkoloji doktorunuza danışınız.